SOLEC KUJAWSKI – GDZIE NA MAPIE ŚWIATA MALEŃKI … i WSPANIAŁY ZNAK!

Stowarzyszenie Rozwoju Solca Kujawskiego, może się poszczycić światowymi osiągnięciami! To satysfakcja nie tylko dla miasta, ale również dla powiatu bydgoskiego. O światowych i innych sukcesach tej organizacji pozarządowej - rozmawiam z Elżbietą Wysocką – panią prezes Stowarzyszenia, w latach (2014-2024) także radną powiatu bydgoskiego.

Krystyna Lewicka-Ritter: - Wystarczy wejść na profil FB Stowarzyszenia, a tam wszystko – jak na dłoni. Wiele imprez zorganizowanych przez Państwa dla dzieci i młodzieży szkolnej propagujących lokalną historię i nie tylko. Fundujecie nagrody, a nawet stypendia przyznawane najzdolniejszym uczniom i studentom oraz organizujecie liczne warsztaty i konkursy: historyczne, archeologiczne, plastyczne, fotograficzne, chemiczne, sportowe, muzyczne! I wreszcie ten  ubiegłoroczny udział dzieci z młodszych klas soleckich szkół podstawowych  w Międzynarodowym Konkursie #Ode2Joy Challenge - na reinterpretację muzyki „Ody do radości” skomponowanej przez Ludwiga van Beethovena. „Ody do radości” - będącej hymnem Unii Europejskiej. Konkurs ten zorganizowany był w lipcu 2024 roku przez  konsorcjum siedmiu organizacji, w tym: Europa Nostra, European Heritage Hub European, Union Youth Orchestra (EUYO). Inicjatywa miała na celu uczczenie 200-lecia „Ody do radości”.

Elżbieta Wysocka: - I muszę się pochwalić, że my ten światowy konkurs wygraliśmy rywalizując z 50 uczestnikami z całego świata! Zostaliśmy bowiem jednymi z pięciu równorzędnych zwycięzców! Wśród nich były także grupy z Bośni i Hercegowiny, Czech, Kamerunu i z Kosowa. Nagrodzono nasz film, w którym dzieci uczestniczące w tym projekcie „ilustrują” muzykę hymnu europejskiego granego na pianinie -  kolorami i cyframi,  https://www.youtube.com/watch?v=SDZXdMArCvY  Ten film bardzo spodobał się jury konkursu! W nagrodę - w kwietniu 2025 roku zaproszono przedstawicieli naszego Stowarzyszenia na trzy dni do Europejskiego Centrum Muzyki Krzysztofa Pendereckiego do Lusławic, gdzie z okazji  przejęcia przez Polskę europejskiej prezydencji  koncertowała  Młodzieżowa Orkiestra Unii Europejskiej – European Union Youth Orchestra.  W spotkaniu uczestniczyłam wraz z  panią Lucyną Tate. Był to wyjazd połączony z warsztatami na temat m.in. fundraisingu, pozyskiwania środków zewnętrznych przez organizacje pozarządowe i Public Relations. Wymienialiśmy się swoimi doświadczeniami w tym zakresie z kluczowymi osobami EUYO. Młodzieżowa Orkiestra Unii Europejskiej jest organizacją pozarządową jednak jej status jest bardziej złożony.

Podczas spotkań warsztatowych był też czas, aby opowiedzieć o naszym mieście – Solcu Kujawskim rozmówcom z odległych zakątków świata, aby opowiedzieć  o naszej historii, lokalizacji, sukcesach. Organizatorzy przyjęli nas z niezwykłą atencją! Czułyśmy, że jesteśmy gośćmi niezwykłymi. Wszyscy wiedzieli, że to my wygraliśmy ten konkurs! Ważnym dla nas momentem było spotkanie z Marshalem Marcusem – dyrektorem artystycznym tej orkiestry, który był również w jury konkursu i doskonale pamiętał nasz konkursowy film. To było dla nas wspaniałe przeżycie i ogromne światowe wyróżnienie, w którym swój udział miały przede wszystkim młodsze dzieci ze szkół soleckich uczestniczące w tym projekcie, ale także członkowie naszego Stowarzyszenia, między innymi Agnieszka Dybowska, która zainicjowała nagrodzony projekt. Co ważne, po tym spotkaniu w Lusławicach pozostało również wiele pięknych znajomości i kontaktów, które mogą się przydać w naszych dalszych aktywnościach.

Drugim naszym światowym osiągnięciem jest to, że jako druga organizacja w Polsce, w 2024 roku spełniliśmy kryteria i zostaliśmy przyjęci do Platformy Unii Europejskiej na rzecz Uczestnictwa Dzieci  - the EU Children’s Participation Platform. Więcej o „the EU Children's Participation Platform” i członkach Platformy znajduje się na stronach https://eu-for-children.europa.eu/ oraz https://eu-for-children.europa.eu/about/members . Te kryteria to między innymi uchwała naszego Stowarzyszenia gwarantująca prawa i ochronę dzieci. Na platformie tej publikowane są teraz informacje o naszych osiągnięciach. Była także ta o zwycięstwie w konkursie na reinterpretację hymnu Unii Europejskiej. Ale również są tam informacje dotyczące historii naszego miasta.

Klr: - Nie byłoby tych wspaniałych wydarzeń, rozsławiających miasto, ale też i powiat bydgoski,  gdyby nie Pani działalność. To Pani jest założycielką Stowarzyszenia Rozwoju Solca Kujawskiego, od początku również  sprawującą funkcję prezesa.

Elżbieta Wysocka: - Tak, działamy już 24 lata i możemy  się pochwalić także innymi naszymi osiągnięciami.  W 2015 r. byłam inicjatorką nawiązania współpracy Solca Kujawskiego z miastem Bashtanka na Ukrainie. Funkcję mera pełniła tam wówczas moja ukraińska koleżanka Liliia Atnazheva. Doświadczenia naszego miasta w zakresie tworzenia planu strategicznego oraz budowy Parku Przemysłowego popularyzowałam również w innych miastach Ukrainy, w tym dla Czortkiv czy Laghodeki w Gruzji. Byłam również inicjatorką nawiązania współpracy pomiędzy Powiatem Bydgoskim a Rejonem Dubienskim.

Jako niewielkie Stowarzyszenie już na początku naszej działalności pozyskiwaliśmy także - jeszcze przedakcesyjne - środki finansowe na promowanie przedsiębiorczości, innowacyjności, pozwalające zmniejszać na początku tego tysiąclecia nawet dwucyfrowe bezrobocie, z którym wtedy borykało się nasze miasto. Od zawsze włączamy się również we wspólne akcje  innych organizacji. W ostatnich latach na przykład aktywnie przeciwstawialiśmy się planowanemu przebiegowi drogi ekspresowej S 10, przez cenne źródliska w Rudach i Wypaleniskach,. Przesunięcie trasy o 200-300 m  pozwoliłoby zachować  unikatowe źródliska, wokół których wiele lat temu wraz z Nadleśnictwem Solec Kujawski  zbudowaliśmy piękną ścieżkę edukacyjno-dydaktyczną.

Klr: - Przez te 24 lata działalności, jako małe Stowarzyszenie - w sumie pozyskaliście ponad 3 miliony złotych na Wasze przedsięwzięcia. Wszystkie pięknie służące Waszemu miastu, które w tym roku obchodzi jubileusz 700-lecia otrzymania praw miejskich i 100-lecia nadania mu tytułu KUJAWSKI. Nie brakuje pośród Waszych stowarzyszeniowych inicjatyw na rzecz mieszkańców Solca Kujawskiego – lokalnych działań kulturalnych.

Elżbieta Wysocka: -  Prestiżową naszą inicjatywą były Letnie koncerty organowe przy świecach. Koncerty  muzyki organowej organizowaliśmy w kościele  pw. Świętego Stanisława Biskupa i Męczennika. I te inne, choćby zaproszenie w 2012 r.  zespołu polonijnego „Kalinka” z Wołgogradu w Rosji, który przyjechał na nasze zaproszenie i koncertował podczas obchodów Narodowego Święta Niepodległości w kilku miejscowościach województwa kujawsko-pomorskiego, między innymi. podczas Wojewódzkiego Festiwalu Pieśni Patriotycznej w Łubiance koło Torunia i w Lubostroniu.

KLr: - Macie też „na swoim koncie” organizację ważnej imprezy sportowej i… religijnej. Działacie więc Państwo na wielu płaszczyznach.

Elżbieta Wysocka:  Tak. Naszą aktywność kierujemy na obszary szeroko rozumianego rozwoju miasta, ale też bardzo ważnym celem jest propagowanie patriotyzmu oraz kultywowanie tradycji i kultury tej naszej – lokalnej. Kilka lat temu „odkryliśmy” zapomnianego bohatera, który mieszkał od 1918 roku - ponad 20 lat - w naszym mieście, ale o którym nikt nic u nas nie wiedział. We współpracy z wieloma instytucjami, ambasadami udało się ustalić i uporządkować fakty z życia Johna Damskiego, który w 1988 r. uhonorowany został tytułem – Sprawiedliwy wśród Narodów Świata. Po wojnie Jan Damski wyjechał do USA i od tej pory nazywał się - John Damski. Aby upamiętnić tego zasłużonego naszego mieszkańca - w marcu ubiegłego roku,  na budynku w którym John Damski mieszkał, znajdującym się obecnie przy placu Jana Pawła II czyli przy dawnym rynku, umieściliśmy tablicę pamiątkową ku Jego czci. Na uroczystość zaprosiliśmy z różnych stron Polski rodzinę Johna Damskiego. natomiast z Jego Córką z Los Angeles łączyliśmy się internetowo podczas konferencji. 

Kolejnym ważnym wydarzeniem, związanym z Johnem Damskim był pierwszy Lekkoatletyczny Memoriał Johna Damskiego, który zorganizowaliśmy we wrześniu ubiegłego roku. John Damski uprawiał bowiem lekkoatletykę i przed II wojną światową ćwiczył w klubie sportowym w Solcu Kujawskim. W tej pierwszej, ubiegłorocznej edycji, wzięło udział ponad 600 uczniów z soleckich szkół podstawowych! I było to dla naszego Stowarzyszenia  i Szkoły Podstawowej nr 1. , którą zaprosiliśmy do współpracy - przeogromne przedsięwzięcie logistyczne i organizacyjne! Ale udało się. 

Inną ważną postacią związaną z Solcem Kujawskim jest błogosławiony Czesław Jóźwiak, któremu także poświęciliśmy nasz autorski projekt i którego również my, jako Stowarzyszenie „odnaleźliśmy” i przywróciliśmy historii naszego miasta. Urodził się On w 1919 roku w pobliskim Łażynie, dzisiaj już nieistniejącej wsi w Puszczy Bydgoskiej, a ochrzczono Go w soleckim kościele pod wezwaniem Świętego Stanisława Biskupa i Męczennika. To polski bohater narodowy, który wraz z 4. innymi wychowankami Salezjańskiego Oratorium im. świętego Jana Bosko w Poznaniu - działał w czasie II wojny światowej w Ruchu Oporu. Więziony za swoją działalność i torturowany przez Niemców,  zgilotynowany został w 1942 roku w Dreźnie. W 1999 roku całą piątkę polskich męczenników beatyfikował w Warszawie papież Jan Paweł II podczas swojej pielgrzymki do ojczyzny. My, członkowie Stowarzyszenia, upamiętniliśmy postać  błogosławionego Czesława Jóźwiaka, zamawiając dwa obrazy przedstawiające Jego postać. Jeden z namalowanych obrazów wisi w soleckim muzeum im. Księcia Przemysła, a drugi w kościele Najświętszego Serca Pana Jezusa. Co najważniejsze, odnaleźliśmy również rodzinę błogosławionego Czesława Jóźwiaka. Na nasze zaproszenie  Jego krewni z całej Polski -– przyjechali do Solca Kujawskiego. Zorganizowaliśmy wtedy w naszym mieście, w kościele gdzie Czesław Jóźwiak był chrzczony,  piękną uroczystość religijną - z udziałem księdza biskupa i blisko 20. kapłanów. To była uroczystość upamiętniająca tego świeckiego błogosławionego. 

Poza tym, we współpracy ze szkołami zorganizowaliśmy konkurs wiedzowy na temat błogosławionego Czesława Jóźwiaka. W nagrodę dla około 30. Uczniów zorganizowaliśmy wycieczkę do Poznania – śladami błogosławionej „Piątki”. Natomiast w dniu 5 marca 2016 r. zainicjowaliśmy w Solcu Kujawskim i wspólnie z partnerami zorganizowaliśmy obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych.

Klr: - Solec Kujawski, to także miasto, gdzie mieszkała słynna piosenkarka-  Irena Santor, która zawsze chętnie to miasto odwiedza. Słowa Jej piosenki o Warszawie: „Gdzie na mapie świata, maleńki znak”, pięknie pasują również i do tego artykułu o działalności Stowarzyszenia, którym pani kieruje. To Państwa organizacja dba o to, by ten „maleńki znak na mapie świata” – z pozytywnym zresztą skutkiem – światu pokazać! Przez te wszystkie działania sprawiacie Państwo, że jest coraz większa promocja miasta na zewnątrz. Czy dzięki temu i sami mieszkańcy jakoś bardziej czują się dumni ze swojego miasta. Czy to przekłada się na wyższą świadomość społeczną?  

Elżbieta Wysocka: -Zdecydowanie tak! Niemal we wszystkie nasze akcje aktywnie włączają się rodzice dzieci, które zapraszamy do współpracy. Obszar naszego oddziaływania społecznego jest zatem o wiele szerszy! Jednocześnie więc upowszechnianie tak wspaniałych wartości, które popularyzujemy poprzez przybliżanie życiorysów naszych soleckich bohaterów – staje się bliskim i ważnym wzorcem moralnym dla wielu soleckich środowisk. 

Klr: - Państwa działalność pokazuje, jak ważne są wszelkie inicjatywy organizowane lokalnie, budujące tożsamość regionalną, historyczną, patriotyczną. Ba, budujecie Państwo wspaniały Etos Regionalny. Ale nic nie dzieje się samo z siebie. Te wszystkie środki finansowe, które musicie Państwo pozyskać na swoje zacne projekty, nie przychodzą przecież same, trzeba je… „wydeptać”. Jak widać - warto o nie zabiegać. Mało tego, Wasi darczyńcy widząc te naprawdę wspaniałe efekty, zapewne chętniej udzielają dalszej pomocy. Jakie są zatem najbliższe plany Stowarzyszenia, które powołała Pani do życia i na czele którego stoi Pani już prawie ćwierć wieku? 

Elżbieta Wysocka: -  Oczywiście będziemy kontynuować nasze najważniejsze zadania, między innymi Memoriał Lekkoatletyczny Johna Damskiego – to będzie wydarzenie cykliczne. Druga edycja odbędzie się 20 września 2025 roku. W planach są przede wszystkim inicjatywy skierowane do dzieci i młodzieży, bo to oni będą tworzyć przyszłość naszego miasta. Nadal więc będziemy w nich inwestować, przyznając kolejne pięciomiesięczne stypendia rozwojowe najbardziej utalentowanym. Do tej pory ufundowaliśmy już ponad 120 takich stypendiów dla młodzieży z liceów i studentów z Solca Kujawskiego. Na to wszystko możemy sobie pozwolić pozyskując środki nie tylko od darczyńców prywatnych czy z samorządu, ale także z 1,5 procent podatku od naszych sympatyków. Za co korzystając z okazji serdecznie wszystkim dziękuję i… proszę o dalszą ofiarność i pomoc. 

Krystyna Lewicka-Ritter: - Dziękuję Pani pięknie za rozmowę i życzę dalszych sukcesów – ku chwale pięknego Solca Kujawskiego i powiatu bydgoskiego, wspierających wiele Waszych stowarzyszeniowych inicjatyw! Wierzę także, że po przeczytaniu tego wywiadu z Panią wiele osób skorzysta z tego jakże budującego obrazu społecznikowskiej pasji. 

P.S. Elżbieta Wysocka, prezes Stowarzyszenia Rozwoju Solca Kujawskiego postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Andrzeja Dudy w 2022 r. odznaczona została Medalem Stulecia Odzyskanej Niepodległości. Natomiast w 2018 r również postanowieniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Andrzeja Dudy. odznaczono ją Srebrnym Krzyżem Zasługi.

Za zasługi  na rzecz swojego miasta w 2024 r. na wniosek Klubu Radnych „Porozumienie dla Solca Kujawskiego” oraz radnego Adama Michalaka - Rada Miejska podjęła uchwałę o nadaniu jej honorowego wyróżnienia „Medal za zasługi dla Solca Kujawskiego”.

Prywatnie pani Elżbieta jest żoną i matką dwóch synów. Jej wielką miłością są góry. Była m.in. u podnóża najwyższej góry świata – Mount Everest oraz na szczycie Kilimandżaro - 5895 m n.p.m.

Wywiad przeprowadziła Krystyna Lewicka-Ritter, członek Rady Kultury Lokalnej i Promocji Ziemi Bydgoskiej działającej przy Staroście Bydgoskim